OKR هدف‌گذاری ۱۰۰ امتیازی با نتایج کلیدی

در دنیای کسب‌وکارها یکی از دغدغه‌های اصلی سازمان‌های بزرگ و کوچک انتخاب اهداف اسمارت همسو با اهداف سازمان و هماهنگی بین اعضای تیم است. اگر نقشه راه پروژه برای تیم مشخص نباشد؛ احتمالا پروژه با شکست مواجه می‌شود. OKR یکی از مدل‌های هدف‌گذاری است که چارچوب اهداف و نتایج کلیدی را برای اعضای تیم و سازمان روشن می‌کند. این راهکار به سازمان‌ها برای انتخاب استراتژی مناسب و اجرایی‌کردن آن کمک شایانی می‌کند. در این مطلب از میزیتو مزایا و معایب این مدل را بررسی می‌کنیم.

OKR چیست؟ تعریف و مثال‌های کاربردی
OKR مخفف عبارت « Objectives and Key Result» است. این مدل هدف‌گذاری مشارکتی را اعضای تیم و پروژه برای مشخص‌کردن اهداف چالش‌انگیز و بلند پروازانه و دستیابی به نتایج قابل اندازه گیری استفاده می‌کنند. OKR به مدیران پروژه این امکان را می‌دهد که پیشرفت را اندازه‌گیری کنند، هماهنگی بین اعضای تیم را افزایش دهند و اهداف درون تیمی یا در سطح سازمان را اندازه‌گیری کنند.
با این تفاسیر، چه مدیریت پروژه مهندسی نرم‌افزار یا محصولات فیزیکی را برعهده داشته باشید. این مدل هدف‌گذاری با فرایند مشابهی قابل اجرا است. همچنین می‌توانید از OKR برای برنامه‌ریزی کارهای شخصی نیز استفاده کنید. 
چارچوب OKR:اهداف و نتایج کلیدی 
این مدل اندازه‌گیری دو بخش مجزای اهداف و نتایج کلیدی دارد که ارتباط مستقیمی با یکدیگر دارند. یکی از ویژگی‌های مشترک این دو بخش، قابلیت اندازه‌گیری و مبهم نبودن است. چه برای پروژه کوچک یا بزرگ اهداف و نتایج کلیدی انتخاب می‌کنید، باید تاریخ سررسید و وظایف را واضح و روشن برای اعضای تیم و ذینفعان سازمان مشخص کنید. 
اهداف
هدف را می‌توان در قالب یک تعریف ساده از کاری که در آینده انجام می‌دهید، توضیح داد. اهدافی که برای سازمان و تیم تعریف می‌کنید باید قابل اندازه‌گیری و اجرا باشد. زمانی که اهداف در کسب‌وکارها به درستی طراحی و اجرا شوند، مانند واکسن در مقابله با تفکر مبهم ناکارآمد عمل می‌کنند.
نتایج کلیدی
این شاخص مسیر دستیابی به هدف را مشخص می‌کند. این شاخص‌ها خاص،زمان‌بندی شده، قابل اندازه‌گیری و جسورانه؛ اما واقع‌بینانه هستند. معمولاً مدیران پروژه پس از پایان هر مرحله، نتایج پروژه را بررسی می‌کنند و آن‌ها را به دو دسته انجام‌شده یا نشده تقسیم‌بندی می‌کنند. در پروژه‌هایی که اهداف را به صورت بلندمدت برنامه‌ریزی می‌کنید؛ نتایج کلیدی براساس آن نیز تغییر می‌کند. 
چگونه OKR را برای پروژه تعریف کرد؟ 
معمولا OKR را با یک هدف و ۵ نتایج کلیدی مشخص می‌شود. به عنوان مثال وب‌سایت فروشگاه با توجه به اینکه ۷ تا ۱۰ نفر از آن استفاده کنند و زمان پاسخگویی ۱ ثانیه و نرخ خطا زیر ۱ درصد باشد، طراحی می‌کنم.
تاریخچه و منشا استفاده OKR
روش OKR را برای اولین بار اندی گروو استفاده کرد و آن را به جان دوئر آموزش داد. از این مدل بسیاری از غول‌های دنیای کسب‌وکار مانند نتفلیکس و گوگل برای هدف‌گذاری پروژه‌ها استفاده کرده‌اند. جان دوئر در کتاب « آنچه مهم است را بسنجید» در مورد MBO یا مدیریت براساس هدف توضیح می دهد. در واقع این روش ریشه اصلی برای مدل OKR بود که پیتر دراکو به اندی گوو ارائه داده است. یکی از تفاوت‌های اصلی مدل OKR با MBO این است که معمولاً در مدل OKR اهداف به‌صورت فصلی انتخاب می‌شود. 
انواع مدل‌های OKR چیست؟ متعهد، یادگیری و آرمانی 
معمولاً مدل‌های OKR به سه دسته متعهد، یادگیری و آرمانی تقسیم می‌شود: 
دسته اول (OKR آرمانی)
گاهی اوقات OKR آرمانی به اهداف بلند یا موفقیت‌های بزرگ شناخته می‌شود. اغلب در سازمان‌ها انتظار می‌رود که مسیر رسیدن به OKR آرمانی باشد. هدف‌های آرمانی بلندمدت هستند و بیشتر از چرخه OKR دوام می‌آورند یا حتی بین اعضای تیم واگذار می‌شوند تا مشارکت و تعامل افراد در محیط سازمان افزایش پیدا کند. 
دسته دوم (OKR متعهد)
این OKR همانطور که نامش پیدا است، تعهدات ارزش بالاتری دارد. معمولاً در OKR متعهد اهداف سازمان را امتیازبندی می‌کنند و انتظار می‌رود که پس از پایان چرخه به بیشترین امتیاز دست پیدا کنند. 
دسته سوم (OKR یادگیری)
بیشتر زمانی از OKR یادگیری استفاده می‌شود که یادگیری محتوای جدید ارزش جدیدی را به کسب‌وکار اضافه کند. اگر در تیمی هستید که سرنخ مسیر اهداف را گم کرده‌اید، OKR یادگیری را به اهداف سازمان اضافه کنید. به عنوان مثال با این سوال شروع کنید « در ۹۰ روز آینده باید چه مهارت‌هایی را یاد بگیرم؟» و برای نتایج از OKR آرمانی یا متعهدانه استفاده کنید. 
مقایسه: OKR های بالا به پایین با OKR های پایین به بالا
یکی از دغدغه‌های اصلی تیم‌ها، انتخاب اهداف با دیدگاه بالا به پایین یا پایین به بالا است. OKR های بالا به پایین که به آبشاری نیز شناخته می‌شوند؛ اهدافی هستند که توسط رهبران سطح بالای سازمان انتخاب می‌شوند و به سمت مدیران میان رده و کارکنان سرازیر می‌شود که هر فرد در سازمان وظیفه نتایج کلیدی اهداف را برعهده می‌گیرد.
 OKR های بالا به پایین برای همسو کردن تیم‌ها در بخش‌های مختلف سازمان و اهداف بلندمدت در سطح کسب‌وکار مناسب هستند. از OKR های پایین به بالا برای تشویق خلاقیت و انگیزه استفاده می‌شود. 
مزایایی OKR ها: استراتژی منسجم و شفافیت در سازمان 
استفاده از OKR ها در کسب‌وکارها مزایایی زیادی از جمله ارتباطات پیشرفته، استراتژی منسجم و شفافیت در سازمان دارد. معمولاً جان دوئر برای معرفی مزایایی OKR ها از مخفف F.A.C.T.S استفاده می‌کنند که علامت اختصاری موارد زیر هستند: 

• تمرکز: OKR ها به تیم‌ها اجازه می‌دهد که از اهداف با اولویت‌های بالا حمایت کنند. 
• همسویی: ORK ها شرایطی را برای سازمان‌ها انتخاب می‌کنند که اهداف خود را در هر سطح از سازمان با اهداف بزرگ‌تر و نهایی همسو کنند. 
• تعهد: برای دستیابی به OKR ها باید اعضای تیم در هر سطح از سازمان به وظایف خود متعهد باشند. 
• پیگیری: OKR ها به تیم در سازمان‌های مختلف کمک می‌کند که یک هدف را پیگیری کنند. مشکلات را در درون تیم یا در سطح سازمان شناسایی کنند و اهداف را متناسب با آن تغییر دهند. 
• گسترش:‌ OKR ها به سازمان‌ها این امکان را می‌دهد که اهدافی را انتخاب کنند که تغییرات قابل توجه و معناداری رقم بخورد. 

اشتباهات رایج در انتخاب OKR ها
انتخاب OKR ها مهارتی است که نیاز به تمرین و زمان دارد. هر سازمان باید اهداف خود را متناسب با بازخوردهای درون‌ سازمانی انتخاب کنند و چندین بار بازنویسی شوند. چند اشتباه رایج که در زمان انتخاب OKR ها باید اجتناب کنید، عبارتند از: 

• اهداف باید شرایط فعلی سازمان را تغییر دهند و وضعیت فعلی سازمان را از نگاه جدید بررسی کند.
• معمولاً از OKR ها برای رشد سازمان استفاده می کنند؛ اما نباید موفقیت را معیار قطعی در نظر گرفت.

از هدف‌گذاری OKR برای پروژه جدید سازمان استفاده کنید
مدل OKR راهکاری موثر برای دستیابی به اهداف پروژه و نتایجی است که تغییرات چشمگیری را در سازمان‌ها ایجاد می‌کنند. OKR ها به سه دسته آرمانی، تعهد و یادگیری تقسیم می‌شوند که هر کدام اهداف متفاوتی را دنبال می‌کنند. OKR ها به تیم‌ها کمک می‌کند که یک هدف مشترک را پیگیری کنند و وظایف اعضای تیم در راستای آن هدف بزرگ انتخاب می‌شود. اگر برای پروژه جدید سازمان از این مدل هدف‌گذاری استفاده می‌کنید، بهتر است که قبل از اجرای پروژه با اعضای تیم یا ذینفعان جلسه برگزار کنید تا یک درک مشترک از شرایط فعلی و ترسیم مسیر آینده داشته باشید. 

سوالات متداول 
۱.قالب مدل هدف‌گذاری OKR چیست؟ 
معمولا این مدل در یک هدف و ۵ نتیجه کلیدی مشخص می‌شود که اهداف باید شفاف و قابل اندازه‌گیری باشد. 

۲. از مدل OKR برای اجرای چه پروژه‌هایی استفاده می‌شود؟
از این مدل هدف‌گذاری می‌توانید در انواع پروژه‌های کاری و شخصی استفاده کنید.